I più landani cunfini - Pedro Páramo in corsu

Traduce in corsu capilavori di a litteratura mundiale, eccu dinù una manera di fa valè a nostra lingua è di purtà la à sprime u fiore di u pinsà è di l’immaginariu. Ghjera – quasgi – quessa l’ambizione di a rivista Fora ! chì principiava ogni pubblicazione incù un strattu traduttu da Stefanu Cesari. Per a pubblicazione dedicata à e leie trà a Corsica è u Messicu, è di modu più largu à l’America latina, in u 2008, ghjera un branu di Pedro Paramo di Juan Rulgo ch’era statu sceltu. Eccu lu quì, cortu è sapuritu, da dà laziu di rileghje lu sanu sanu… in corsu, spagnolu o francese. Realisimu magicu è malincunia di i vechji populi…



Céline Lorenzi
Céline Lorenzi
A strada cuddaia è falaia : “codda o fala, suventi chì si ghjunghji o si parte. Par quissu chì parti, codda; par quissu chì ghjunghji fala. »
- Comu diti chì chjama u paisolu ch’e no vidimu culà inghjò ?
- Comala, Signori.
- Seti sicuru ch’iddu hè Comala ?
- Sicuru, Signori.
- È parchì pari cussì tristu ?
- Sò i tempa cussì, Signori. M’immaginaiu di veda lu à traversu à i ricordi di a me mamma ; à a so nustalgia, mentri a bachedda ‘lli so suspiri. Sempri avia campatu suspirandu apressu à Comala, apressu à u ritornu; ma ùn ci era mai vultata. Ora vengu eu in ‘ssu locu. Trascingu l’ochja cùn chì vidisti ‘ssi cosi, parchì mi deti i so ochja per veda: “ci hè qui, francatusi a foci di Los Colimotes, a vista a più bella nant’à una pianura verdi, un pocu ingiaddita da i spighi maturi. Da ‘ssu locu si vidi à Comala, ch’imbianchisci a tarra, illuminandu la di notti.” È a so boci era sicreta, gasgi spinta, com’è si idda si parlaia à se stessa… A me mamma.

- Chì ci andeti à fà, in Comala, s’è possu sapè ?
- Vocu à vede u me babbu – aghju rispostu.
- Ah ! dissi tandu. Po semu vultati à u silenziu.
Falàiami a costa stendu à senta u trottu ghjà stancu di i muli. L’ochja imbuffati da a stancàghja. È in ‘llu sonnu, in a canìcula d’Austu.
- Vi hà da fà una festa di quiddi ! – aghju intesu torra a boci di l’omu accantu – hà da essa altru che cuntenti di veda vi, sò l’anni è l’anni chì più nimu s’affacca quinci. Hà aghjustatu :
Qual’vo sìchiti, sarà felici di veda vi.
In u riverbu ‘llu soli, a pianura era come un stagnu trasparenti, disfattu in vapori, dund’iddu tralucìa un urizonti grisgiu. Da culandi in dà, i più landani cunfini.
 

Per sapè ne di più

Juan Rulfo (1917-1986) hè un scrittore messicanu. A so opera – un rumanzu è duie racolte di raconti – hè trà e più impurtante di a litteratura latino-americana. Pedro Páramo hè u racontu di u ritornu in paese d’un omu partutu à circà u so babbu, è di u so scontru trà i morti è i vivi.

Stefanu Cesari, prufessore di lingua è cultura corsa, hè l’autore d’una decina di racolte dapoi u 2002. Hè in particulare l’autore di Bartolomeo in Cristu,, premiu Louis Guillaume, premiu di u libru corsu è premiu Musanostra.

A rivista Fora ! La Corse vers le Monde era una rivista transculturale corsa. Sò stati pubblicati ece numeri da u 2007 à u 2012.

Céline Lorenzi hè una pittrice è scultrice stallata in Bastia. A so doppia identità corsa è sudamericana a porta à un'opera scaldata à u sole di a latinità.


 

Samedi 28 Février 2026
Juan Rulfo traduttu da Stefanu Cesari